Η βόμβα των νοικοκυριών
Δευ, 07 Ιαν 2013

του Νίκου Τορναρίτη

Το ιδιωτικό χρέος στη Κύπρο αποτελεί, τη τελευταία δεκαπενταετία, μια «βραδύκαυστη» βόμβα η οποία, υπό το βάρος της κρίσης του δημοσίου χρέους μπορεί να καταστεί άμεση απειλή για τη κυπριακή οικονομία. Μια μικρή ματιά στα επίσημα νούμερα, σύμφωνα με τις μετρήσεις της Κομισιόν, αρκεί για να συνειδητοποιήσει κανείς την αποκαρδιωτική κατάσταση: Το χρέος των κυπριακών νοικοκυριών, ενώ πριν μια δεκαπενταετία σχεδόν δεν υπερέβαινε το 60% επί του ΑΕΠ, το 2007 εκτοξεύτηκε στο 200%. Στη παρούσα φάση, η Κύπρος έχει τα δεύτερα πιο υπερχρεωμένα νοικοκυριά εντός της Ευρωζώνης, μετά την Ιρλανδία, με το ιδιωτικό χρέος να ανέρχεται στο 289% του ΑΕΠ. Κοντολογίς, η μέση κυπριακή οικογένεια χρωστάει περισσότερα χρήματα από την αντίστοιχη της στην Εσθονία, στη Ρουμανία και στη Σλοβακία… Στη Ρουμανία, ενδεικτικά, ο βασικός μισθός ανέρχεται, περίπου, στα 1400 ρον, ήτοι 430 ευρώ μηνιαίως…

Η ανισορροπία αυτή της κυπριακής οικονομίας, αποτελεί ένα ζήτημα που απασχολεί έντονα την Ε.Ε. κυρίως γιατί δείχνει να τροφοδοτεί την ιδιωτική κατανάλωση με τις επιμέρους συνέπειες για την οικονομία του τόπου μας. Παράλληλα, η υπέρμετρη ροπή των κυπριακών νοικοκυριών προς το δανεισμό αποτέλεσε μια συνήθεια που συνδέθηκε άμεσα με τον υψηλό δείκτη οικονομικής ευμάρειας που βιώσαμε την τελευταία εικοσαετία με ιστορικά υψηλούς δείκτες. Μιας ευμάρειας όμως, που a priori, δεν μπορούσε να καταστεί διατηρήσιμη και φυσικά μιας ευμάρειας που συνδέεται αναπόφευκτα με πτυχές της κοινωνικής ζωής και των συνηθειών της.

Συνήθως, το δημόσιο χρέος βαδίζει «αγκαζέ» με το ιδιωτικό προς την πληθωριστική οικονομία. Η αύξηση των τιμών και του κόστους είναι οι δύο πρώτες συνέπειες με αποτέλεσμα την «απαξίωση του χρέους» (Debt Deflation) όπως χαρακτηριστικά τόνιζαν στις αρχές του προηγούμενου αιώνα μερικοί εκπρόσωποι της σχολής των νεοκλασικών. Η βαθιά οικονομική ύφεση στην οποία μπήκε η Κύπρος αποτελεί τοξικό, αν θέλετε, απότοκο και της ακατάσχετης σπατάλης, μιας λογικής που εμφυσήθηκε στον μέσο πολίτη και τον οδήγησε στο να μπει στη διαδικασία του υπέρμετρου δανεισμού…

Για να μην αυξηθούν περαιτέρω τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια και κατ’ επέκταση, τα επιπρόσθετα αναγκαία για την βιωσιμότητα των τραπεζών κεφάλαια, πράγμα που θα μας οδηγήσει σε έναν ατέλειωτο φαύλο κύκλο, η δέσμευση του προέδρου Αναστασιάδη είναι σημαντική: «Σε συνεργασία με την Κεντρική Τράπεζα και, κατά κύριο λόγο, με τις δυο μεγάλες τράπεζες οι οποίες ζήτησαν κρατική στήριξη, θα επιδιώξω όπως οι τράπεζες, ως πρώτο μέτρο, επιμηκύνουν με νόμιμο και συμβατό με την λειτουργία τους, τρόπο, την περίοδο αποπληρωμής των δανείων, με την πλήρη έγκριση των εποπτικών αρχών».

Εννοείται ότι η επιμήκυνση αυτή, θα αφορά δάνεια που καλύπτονται από εμπράγματες εξασφαλίσεις και επομένως δεν δημιουργούν πιστοδοτικούς κινδύνους. Είναι εμφανές ότι πρόκειται για ένα σοβαρό και πλήρως αιτιολογημένο υπό τις συνθήκες μέτρο ανακούφισης των πολιτών, αφού με την εφαρμογή του θα μειωθεί το ύψος των μηνιαίων και ετήσιων δόσεων των νοικοκυριών και των επιχειρήσεων, προς βελτίωση και του γενικού οικονομικού κλίματος. Ανάλογης προσοχής, στο ίδιο πλαίσιο πολιτικής, θα τύχει και το ενδεχόμενο ρύθμισης της καταβολής μόνο των τόκων του δανείου για συγκεκριμένο διάστημα, δίνοντας μια περίοδο χάριτος για τις δόσεις, εφόσον, πάντοτε, το δάνειο θα είναι πλήρως εξασφαλισμένο, ενώ, πρόσθετα, θα υπάρχει βεβαίωση της δυνατότητας του δανειολήπτη να αποπληρώσει το δάνειο του χωρίς να προστίθεται επιβάρυνση στο χρηματοπιστωτικό ίδρυμα.

Το πρόβλημα είναι εδώ και πρέπει να το αντιμετωπίσουμε. Αρχικώς, και κύρια, χωρίς πανικό. Στα πλαίσια της αναδιάρθρωσης της δημοσιονομικής μας πολιτικής δεν πρέπει να χαθούμε μόνο στη μετάφραση των αριθμών αλλά να ερμηνεύσουμε και την κοινωνική αντίληψη που εμπερικλείεται σε αυτούς. Αν ο Κύπριος υπερχρεωμένος πολίτης βιώνει την κρίση στο πετσί του σήμερα σαν απώλεια εκείνων των καταναλωτικών συνηθειών που είχε πριν μια δεκαετία οι οποίες κρίνονται «αχρείαστες», τοξικές κατά βάση ή υπέρμετρα κατασκευασμένες από το κοινωνικό και υπαρξιακό του γίγνεσθαι, τότε έχουμε αποτύχει παταγωδώς όλοι μας. Αν όμως ο Κύπριος πολίτης, βγει από αυτή τη κρίση δυνατότερος και κυρίως συνειδητοποιημένος αναφορικά με το πώς αντιμετωπίζει τις μελλοντικές του δαπάνες τότε θα έχουμε κάνει και ένα σημαντικό βήμα προς την κατεύθυνση της συλλογικής ευθύνης απέναντι στις πραγματικές μας ανάγκες.

Η κρίση των νοικοκυριών είναι κατ’ επέκταση κρίση της οικονομίας μας. Για τη δεύτερη έχουν γραφεί και ειπωθεί τα πάντα. Για τη πρώτη κοιταζόμαστε αμήχανα αρχικά και υποκριτικά στη συνέχεια. Ας απεμπολήσουμε αυτή την υποκρισία. Κυρίως διότι αυτή η κρίση είναι, πέραν από οικονομική, βαθιά πολιτική και κοινωνική. Η βόμβα των νοικοκυριών, είναι μια βόμβα με βραδύκαυστο φυτίλι που δεν πρέπει να εκραγεί στα χέρια μας…

 

Flickr Feed

Τετ, 08 Μάι 2019

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΥΠΟΥ

Την κρίσιμη ώρα που:

- η χώρα δέχεται εχθρική επίθεση στην Αποκλειστική της Οικονομική Ζώνη από την Τουρκία.

-  ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Νίκος Αναστασιάδης ενημερώνει τους Ευρωπαίους εταίρους μας.

- φίλες χώρες και ευρωπαϊκοί θεσμοί καταδικάζουν την Τουρκία για τις προκλητικές ενέργειες της και

 - που βρίσκεται στην Κύπρο ο Έλληνας Υπουργός Εθνικής Άμυνας για συντονισμό ενεργειών και κοινή αντιμετώπιση της κατάστασης,

Το ΑΚΕΛ επιλέγει να σταθεί απέναντι από την εθνική γραμμή προάσπισης των συμφερόντων της χώρας επιρρίπτοντας την ευθύνη για τις προκλήσεις της Τουρκίας στον Πρόεδρο Αναστασιάδη. Αυτό ενισχύει την τουρκική επιχειρηματολογία. 

Σήμερα, ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΑΚΕΛ Γιώργος Λουκαΐδης σε παρέμβαση του στο ραδιόφωνο του Πολίτη ανέφερε πως “πρέπει να συζητήσουμε τις αιτίες οι οποίες διευκόλυναν την τουρκική επιθετικότητα”, απαντώντας στην ερώτηση για το πως μπορούν να αντιμετωπιστούν οι προκλήσεις της Τουρκίας.

Τόσο ο Πρόεδρος Αναστασιάδης όσο και ο Δημοκρατικός Συναγερμός παραμένουν προσηλωμένοι στη δίκαιη επίλυση του κυπριακού. Το ΑΚΕΛ επιλέγει συνειδητά να επιζητά κομματικά οφέλη μέσα και από εθνικά θέματα. Βάζει το κόμμα πάνω από την πατρίδα κι αυτό προκαλεί ζημιά.

Λευκωσία, 08/05/2019

Τετ, 08 Μάι 2019

Η χώρα μας τις τελευταίες μέρες δεν βρίσκεται απλά κάτω από μια επιθετική ρητορική είτε απαράδεχτες δηλώσεις. Δεχτήκαμε και δεχόμαστε επίθεση. Εχθρική επίθεση. Στην πράξη παραβιάζεται ζωτικός χώρος της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Σε τέτοιες ώρες, που η χώρα δέχεται επιθέσεις, αυτό που θέλει κι αναμένει ο λαός μας, είναι την ενότητα όλων των πολιτικών δυνάμεων και τη στήριξη και τη θωράκιση του εκπροσώπου της Κυπριακής Δημοκρατίας. Του Προέδρου και της κυβέρνησής του, στην προσπάθεια μέσα από πολιτικές κινήσεις να θέσουμε προ των ευθυνών της την Τουρκία.

Ο Πρόεδρος Αναστασιάδης αναχωρεί για τη Ρουμανία και θα θέσει στους υπόλοιπους 27 ηγέτες των χωρών μελών της ΕΕ, το θέμα των παραβιάσεων στην ΑΟΖ της Κύπρου από την Τουρκία, ζητώντας από τους ομολόγους του να πάρουν ξεκάθαρη θέση. Ήδη ευρωπαϊκοί θεσμοί, φίλες χώρες, τοποθετήθηκαν με τον πιο ξεκάθαρο τρόπο ενάντια στην επιθετικότητα και την προκλητικότητα της Τουρκίας.

Αυτό που μας στενοχωρεί, είναι ότι μπορεί να έχουμε εκλογές στις 26 του Μάη, δεν είναι το υπέρτατο αν θα πιάσουμε πέντε περισσότερους κομματικούς ψήφους. Το υπέρτατο είναι πως προστατεύουμε τη χώρα μας και την πατρίδα μας. Δεν χωρούν ούτε κομματικές μικροψυχίες ούτε προσφέρονται είτε ειδεχθή εγκλήματα είτε εχθρικές κινήσεις ενάντια στην Κυπριακή Δημοκρατία για αλίευση κομματικών ψήφων.

Καλούμε το ΑΚΕΛ να στηρίξει αυτή την εθνική προσπάθεια, να αποκρούσουμε με πολιτικά όπλα αυτή την επιθετικότητα της Τουρκίας. Δεν προσφέρονται αυτά τα μεγάλα εθνικά ζητήματα είτε για χαιρεκακίες είτε για αλίευση μερικών ψήφων. Η πατρίδα πρέπει να τίθεται πάνω από κόμματα, κομματικές σκοπιμότητες και ψήφους. 

ΛΕΥΚΩΣΙΑ 8/5/2019

Τρι, 07 Μάι 2019

Χαιρετισμός Προέδρου Δημοκρατικού Συναγερμού κ. Αβέρωφ Νεοφύτου στην Παγκύπρια εκδήλωση ΓΟΔΗΣΥ

 

«Ευρώπη της Δημοκρατίας και της Ισότητας»

 

Τρίτη 7 Μαΐου 2019, Four Seasons Λεμεσός, 6.30μμ

 

 

Αγαπητοί προσκεκλημένοι,

Φίλες και Φίλοι,

 

Αισθάνομαι ιδιαίτερη χαρά και τιμή που παρευρίσκομαι σήμερα ανάμεσα σε εκλεκτές συνεργάτιδες, φίλες και συνοδοιπόρους. Όχι μόνο στην πολιτική, αλλά και στην ευρύτερη κοινωνική ζωή.

 

Σε μια εκδήλωση ειδικά αφιερωμένη στην Ευρώπη, τη Δημοκρατία και την Ισότητα. Έννοιες με κατ’ εξοχήν βαθύ και ουσιαστικό περιεχόμενο και αξία. Ιδιαίτερα για την παράταξή μας, που έχει καθιερωθεί ως η πλέον προοδευτική και ευρωπαϊκή στον τόπο μας. Χάρη στον μεγάλο ηγέτη της, τον αείμνηστο Γλαύκο Κληρίδη, κατάφερε να υλοποιήσει το όραμα για ένταξη της Κύπρου στη μεγάλη ευρωπαϊκή οικογένεια.

 

Με ιδιαίτερη χαρά και τιμή επίσης καλωσορίζω στην Κύπρο τη Μαρία Σπυράκη, Ευρωβουλευτή της Νέας Δημοκρατίας, η οποία ήρθε σήμερα ειδικά για να συμμετάσχει στην εκδήλωση, παρά το πολύ βεβαρημένο της πρόγραμμα. Της εύχομαι ολόψυχα καλή επιτυχία στις επερχόμενες εκλογές.

 

Φίλες και Φίλοι,

 

Ο Δημοκρατικός Συναγερμός, παραμένει σταθερά και διαχρονικά προσηλωμένος στην προάσπιση ανθρωπιστικών και προοδευτικών αρχών και αξιών, οι οποίες αποτέλεσαν και τη βάση δημιουργίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Στηρίζουμε και προωθούμε με κάθε δυνατό τρόπο τις αξίες του σεβασμού της αξιοπρέπειας, της ισονομίας, της δημοκρατίας, του κράτους δικαίου και του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Οι αξίες αυτές χαρακτηρίζονται μεταξύ άλλων από τον πλουραλισμό, την εξάλειψη κάθε μορφής διακρίσεων, την ελευθερία και την ισότητα.

 

Χωρίς αμφιβολία, τα πολλαπλά οφέλη που προκύπτουν από τη συμμετοχή μας στην Ευρωπαϊκή Ένωση, συμβάλλουν ουσιαστικά στη θωράκιση των θέσεων και προσπαθειών μας για προώθηση μιας βιώσιμης και λειτουργικής λύσης του κυπριακού. Ταυτόχρονα, συμβάλλουν σημαντικά και στην προστασία των βασικών πολιτικών, κοινωνικών και οικονομικών μας δικαιωμάτων, βελτιώνοντας αισθητά την καθημερινότητά μας.

 

Η ισότητα μεταξύ ανδρών και γυναικών αποτελεί έναν εκ των βασικών στόχων της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Με την πάροδο του χρόνου, η νομοθεσία, η νομολογία και οι τροποποιήσεις των Συνθηκών συνέβαλαν στην ενίσχυση αυτής της αρχής. Και της εφαρμογής της και στις κοινωνίες των κρατών μελών.

 

Σε εθνικό επίπεδο έχουν γίνει πολλά και σταθερά βήματα τα τελευταία χρόνια, με στόχο την προώθηση της αρχής της ισότητας μεταξύ ανδρών και γυναικών και της πλήρους εφαρμογής της. Τόσο στο νόμο, όσο και στην πράξη. Ωστόσο, παρά την αξιοσημείωτη πρόοδο, εξακολουθούν να επικρατούν στην κοινωνία μας στερεότυπα και προκαταλήψεις που συνδέονται άμεσα με τους παραδοσιακούς ρόλους των δύο φύλων.

 

Επιδίωξή μας είναι η συμμετοχή των γυναικών στα κέντρα λήψεως αποφάσεων σε όλα τα επίπεδα, ιδιαίτερα δε στον τομέα της πολιτικής.  Η υπό-εκπροσώπηση είναι χωρίς αμφιβολία δυσανάλογη με το μέγεθος και τις δυνατότητες ουσιαστικής και ποιοτικής συμβολής των γυναικών στα κοινά.

 

Η ισότητα των φύλων δεν είναι μόνο θέμα ισονομίας και δικαιοσύνης στην Ευρώπη.  Είναι επίσης αναγκαία για την επίτευξη ασφάλειας, προόδου, οικονομικής ευημερίας και ανάπτυξης σε όλο τον κόσμο. Δεν καταγράφεται ισοδύναμη συμμετοχή σε μία κοινωνία, εάν δεν συμμετέχουν εξίσου άντρες και γυναίκες. Δεν εμπεδώνεται η δημοκρατία εάν δεν δίνονται ίσες ευκαιρίες ανεξαρτήτως φύλου.

 

Η επένδυση στο δυναμικό των γυναικών, αποτελεί επένδυση στο σύνολο της κοινωνίας μας. Και οι σύγχρονες κοινωνίες έχουν ανάγκη από ταλαντούχους ανθρώπους, που θα τους δίνεται η δυνατότητα να φτάνουν στο μέγιστο των δυνατοτήτων τους.

 

Φίλες και Φίλοι,

 

Οι επερχόμενες ευρωπαϊκές εκλογές είναι εξαιρετικά σημαντικές. Από το αποτέλεσμα τους κρίνεται η συνοχή της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Κρίνεται το μέλλον των ευρωπαϊκών κοινωνιών, συμπεριλαμβανομένης και της χώρας μας. 

 

Ως Δημοκρατικός Συναγερμός θέλουμε μια Ευρώπη ενωμένη και δυνατή. Που να προστατεύει και να προωθεί τα δημοκρατικά, οικονομικά και κοινωνικά δικαιώματα των κρατών μελών της. Μια Ευρώπη που δεν θα πάψει να βασου ﷽﷽﷽﷽﷽﷽﷽εδρ σε σίζεται στις αρχές της δημοκρατίας, της δικαιοσύνης, της αλληλεγγύης, της ισότητας και του σεβασμού των ατομικών και κοινωνικών δικαιωμάτων.

 

Μαζί μπορούμε να πάρουμε τον τόπο μας μπροστά και να προχωρήσουμε, για μια καλύτερη Ευρώπη. Να μην αφήσουμε κανέναν να μας γυρίσει πίσω.

 

Λίγες μόνο ημέρες πριν από τις Ευρωεκλογές, σας καλώ να αξιοποιήσουμε την ευκαιρία που μας παρέχεται για ενεργό συμμετοχή, σ’ ένα κατ' εξοχήν θεσμό άμεσης δημοκρατίας που είναι η ανάδειξη των μελών του Ευρωκοινοβουλίου. Ένα θεσμό που εμπλουτίζει τη δημοκρατική νομιμοποίηση της Ένωσης και ενδυναμώνει το ρόλο και τη συμμετοχή των πολιτών στις διαδικασίες λήψης των αποφάσεων. Με τον τρόπο αυτό θα συνεχίσουμε να έχουμε ενεργό και ισότιμο ρόλο στο μέλλον της Ευρώπης. Στο δικό μας μέλλον.

 

Κλείνοντας, να ευχηθώ κάθε επιτυχία στις εργασίες του Συνεδρίου και να καλέσω όλες και όλους, σε ατομικό και συλλογικό επίπεδο, να εργαστούμε μαζί για να οδηγήσουμε τη χώρα μας μπροστά. Μόνο έτσι θα πετύχουμε την πρόοδο και τη βελτίωση της κοινωνίας μας που τόσο επιθυμούμε για εμάς και τα παιδιά μας. 

 

Σας ευχαριστώ.